Scannen van je negatieven

Als je geen prints maakt in de donkere kamer, ben je aangewezen op een hybride workflow.

Het inscannen van je negatieven is ondertussen één van de grootste discussies op het internet. De meningen hierover lopen er uiteen, en zoals altijd bepaalde technologieën verdwijnen en komen er nieuwe bij.
Ik ga hier mijn eigen ervaring meegeven dewelke misschien niet de juiste is voor iedereen maar wel voor mij.

De Youtube hieronder van Nick Carver (je moet zeker zijn kanaal volgen) geeft goed aan wat de mogelijkheden zijn van elk. Nick is een prachtige analoge fotograaf maar heeft toch een beetje aversie van digitaal waardoor zijn DSLR test niet volledig correct is.

De opties:

  • Drum scanner
    • Negaties -> Positief
    • Negatief -> Negatief
    • Zeer veel detail zeker in de donkere partijen, super scherp maar zware bestanden soms meer dan 4GB
  • Flatbed
    • Negaties -> Positief
    • Negatief -> Negatief
    • Voor grotere negatieven(geen 35mm) veel detail en grote bestanden rond de 400Mb
  • DSLR
    • Veel detail in je negatieven, grote tot zware bestanden als je je negatief in verschillende frames fotografeert en nadien aan elkaar monteert.
      Met sommige pixelshift camera’s krijg je nog meer detail.

Drumscanner

De drumscanner blijft toch zo’n beetje het Nirwana voor de meeste analoge fotografen, dit geeft het beste resultaat iedereen is het hier over eens. Nadeel is dat dit type scanners niet meer gemaakt worden, en als je er een op de tweedehands markt vindt zijn deze heel duur en er bestaat altijd de mogelijkheid dat je geen reserve onderdelen meer kan vinden.
Een drumscanner is goed voor alle formaten van 35mm tot 8×10. Je kan met dergelijke scans heel grote prints maken zonder kwaliteitsverlies verlies.
Maar je hebt ook een bekwame operator nodig om de juiste kleuren te krijgen, de operator moet kennis van je film hebben die je gebruikt hebt en ook weten hoe je dit wil weergeven. En dit is niet altijd makkelijk heb ik uit eigen ondervinding mogen meemaken.
Het is ook daarom dat een aantal zeer bekende analoge fotografen zelf een drumscanner bezitten daar ze zelf weten hoe de scène er uitzag, of hoe ze deze willen weergeven volgens hun filmkeuze.

Een andere manier is om je negatief naar een lab brengen en dit positief (Negatief -> Negatief) te laten inscannen zonder correcties. Hierna kan je dan zelf aan de slag om het te converteren naar een positief beeld. Dit is wat je ook zal moeten doen als je werkt met een DSLR.

Alex Burke is zo’n fotograaf (ook zeker volgen) en onderstaande YouTube video toont het resultaat van een dergelijk scan.

Flatbed

Een flatbed is voor de meeste mensen een goede tussen oplossing, dit is sneller en goedkoper dan een drumscan maar niet geschikt voor alle film formaten als je grote scherpe prints wil maken.
De resultaten zijn zeker geschikt voor je portfolio of social media.

Een goede high-end consumenten scanner is de Epson V850 Pro, deze kan alle formaten aan.
De scans zijn langzaam en kunnen soms wel 20min duren, dit volgens de opties die je kiest voor de beeldkwaliteit en de grootte van je negatief.
Een van de grote pijnpunten bij deze scanner is de scherpte van de beelden, en er moet een third-party stuk worden aangekocht om de film op de optimale hoogte te plaatsen voor optimale scherpte.

De meest algemene consensus is dat een flatbed scanner voor 35mm niet zo geschikt is, 120 is redelijk en 4×5 en 8×10 goed is.

Tevens kan de keuze van scan software ook belangrijk zijn, elke software heeft zijn eigen conversie tabellen voor het omzetten van kleur negatieven, dit afhankelijk van de film, als je dan een project hebt waarbij je beelden van verschillende formaten hebt in dezelfde film merk. En deze laat scannen op verschillende scanners ga je veel werk hebben om al deze beelden dezelfde look te geven.
De oplossing is om alles weer positief (Negatief -> Negatief) te scannen zonder correcties, en de conversie te laten uitvoeren door een andere software waardoor alles dezelfde look zal hebben.


DSLR

Dit type scans is de laatste jaren aan een grote opmars bezig, vooral door de snelheid. Een klik en je scan is klaar.
Je hebt hiervoor wel iets meer materiaal nodig:

  • DSLR (min 24 megapixel)
  • Kopieerstandaard
  • Led lichttafel
  • Macro lens

Als je alleen voor het web of social media beelden digitaliseert volstaat om één digitaal negatief.
Voor grotere prints ga je het negatief in verschillende stukken moeten scannen om een drum scan te evenaarden.

Film grooteAantal frames
35mm1
6×452
6×64
6×76
6×98
6×1210
6×1712
4×516
8×1024

Zoals je merkt, als je voor de ‘perfectie’ wil gaan kan het aantal frames voor één beeld snel oplopen en kan de nabewerking moeilijk worden. En hopelijk is de stitching van de beelden perfect.
Er zijn mensen die een setup hebben gemaakt waarbij de lichttafel met het negatief via motors beweegt om zo snel en accuraat het aantal frames te maken.
De vraag blijft of het niet makkelijker is om een drum scan te laten maken ?

Mijn scan workflow maakt gebruik van alle drie methodes voor mij moeten de beelden voor website en social media goed zijn, maar voor prints perfect.
Maar mijn master scans zijn altijd positief (Negatief -> Negatief) hierdoor kan ik dezelfde look aanhouden bij alle scan methodes.

Website en social media

  • 35mm en 120 – DSLR
  • 4×5 – Epson Perfection V850 Pro

Prints

  • Alle formaten – Drumscanner

Bewerken van je negatieven